Jinekolojik Hastalıkların Moleküler İşleyişi ve Biyokimyası
Kadın sağlığı, biyolojik, hormonal, genetik ve çevresel faktörlerin karmaşık bir etkileşimiyle şekillenen son derece dinamik bir alandır. Jinekolojik ve obstetrik hastalıkların patogenezinde rol oynayan moleküler mekanizmaların ve biyokimyasal süreçlerin anlaşılması; yalnızca hastalıkların fizyopatolojisini aydınlatmakla kalmamakta, aynı zamanda erken tanı, hedefe yönelik tedavi ve kişiselleştirilmiş tıp yaklaşımlarının geliştirilmesine de önemli katkılar sunmaktadır. Bu bağlamda, temel bilimler ile klinik uygulamalar arasında güçlü bir köprü kurulması günümüz tıbbının en önemli gerekliliklerinden biri haline gelmiştir.
“Jinekolojik Hastalıkların Moleküler İşleyişi ve Biyokimyası” başlıklı bu kitap, kadın yaşam döngüsünün farklı evrelerinde ortaya çıkan jinekolojik, infertiliteye ilişkin, onkolojik ve obstetrik hastalıkları; güncel moleküler biyoloji, biyokimya ve hücresel sinyalizasyon bilgileri ışığında ele almayı amaçlamaktadır. Kitap, klinik gözlemleri moleküler düzeyde açıklamayı hedefleyen disiplinlerarası bir perspektifle hazırlanmıştır.
Eser dört ana kısımdan oluşmaktadır.
Birinci kısımda jinekoloji başlığı altında; puberte prekoks ve puberte tardadan başlayarak polikistik over sendromu, endometriozis, adenomyozis ve menopoz gibi sık karşılaşılan klinik durumlar, hormonal düzenleme ağları, gen ekspresyonu, oksidatif stres, inflamasyon ve metabolik yolaklar çerçevesinde ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Bu bölüm, kadın üreme sisteminin fizyolojik ve patolojik süreçlerine moleküler bir bakış sunmaktadır.
İkinci kısımda infertilite, implantasyon kusurları ve fertilizasyon başarısızlıkları odağında değerlendirilmiş; endometriyal reseptivite, hücre-hücre etkileşimleri, sitokinler, büyüme faktörleri ve epigenetik mekanizmalar üzerinden güncel bilgiler aktarılmıştır. Bu bölüm, üreme biyolojisinin temel taşlarını anlamak isteyen araştırmacılar ve klinisyenler için önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır.
Üçüncü kısım jinekolojik onkolojiye ayrılmış olup; over, endometriyum ve serviksin malign hastalıkları, kanser biyokimyası, hücresel transformasyon, sinyal iletim yolakları, apoptotik ve proliferatif mekanizmalar bağlamında kapsamlı şekilde incelenmiştir. Moleküler hedeflerin ve biyobelirteçlerin vurgulanması, bu bölümün translasyonel değerini artırmaktadır.
Dördüncü ve son kısımda ise obstetri alanında klinik önemi yüksek olan gestasyonel diyabetes mellitus, gebeliğin hipertansif hastalıkları, tromboembolik olaylar, gebelikte tiroid hastalıkları ve hiperemezis gravidarum; metabolik, hormonal ve moleküler düzeyde ele alınmıştır. Anne ve fetüs sağlığını etkileyen bu durumların biyokimyasal temellerinin anlaşılması, risk yönetimi ve klinik izlem açısından kritik öneme sahiptir.
Bu kitabın; tıp fakültesi ve sağlık bilimleri alanındaki lisans ve lisansüstü öğrencilerine, kadın hastalıkları ve doğum uzmanlarına, biyokimya ve moleküler biyoloji araştırmacılarına, ayrıca multidisipliner çalışan tüm sağlık profesyonellerine güvenilir ve güncel bir başvuru kaynağı olması hedeflenmiştir. Bölümlerin hazırlanmasında katkı sunan tüm yazarlar, kendi uzmanlık alanlarındaki güncel literatürü titizlikle değerlendirerek, okuyucuya bilimsel derinliği olan bütünlüklü bir eser sunmuşlardır.
Bu eserin, kadın sağlığı alanında moleküler düzeyde düşünmeyi teşvik etmesi ve bilimsel çalışmalara ilham vermesi dileğiyle, hazırlanmasında emeği geçen tüm yazar ve editörlere teşekkür eder, okuyuculara yararlı olmasını temenni ederiz.
Prof.Dr.Ayşegül ÇEBİ & Doç.Dr. Şebnem ALANYA TOSUN